Kỳ thú Tràng An

Email In PDF.

Nguyễn Quang Hải

Ngày 23 tháng 1 năm 2015, Ủy ban nhân dân tỉnh Ninh Bình long trọng tổ chức Lễ đón Bằng của UNESCO ghi danh Quần thể danh thắng Tràng An là Di sản Văn hóa và Thiên nhiên Thế giới. Đây là một sự kiện lớn, niềm phấn khởi, tự hào của tỉnh Ninh Bình nói riêng, của cả nước nói chung. 

Trong thời gian trước, trong và sau Lễ đón Bằng của UNESCO ghi danh Quần thể Danh thắng Tràng An là Di sản Văn hóa và Thiên nhiên Thế giới tại Trung tâm hội nghị chùa Bái Đính, có nhiều hoạt động ý nghĩa, bổ ích như: Ngày 22/1/2015, Triển lãm giới thiệu các khu di sản thế giới của Việt Nam với chủ đề “Kết nối di sản thế giới”; Hội thảo Quốc tế về di sản thế giới và phát triển bền vững; Hội chợ - Triển lãm hàng thủ công mỹ nghệ và sản phẩm làng nghề tiêu biểu Ninh Bình 2015; Chương trình ca múa nhạc chào mừng Lễ đón Bằng; Hội diễn hát dân ca (hát chèo, hát xẩm...) chào mừng Tràng An được công nhận là di sản thế giới. Ngày 23/1/2015, Tết trồng cây Xuân Ất Mùi 2015; Triển lãm Ảnh nghệ thuật về di sản Văn hóa và Thiên nhiên thế giới Quần thể danh thắng Tràng An; Lễ công bố và trưng bày bộ tem di sản văn hóa và thiên nhiên thế giới Quần thể danh thắng Tràng An; Lễ cầu hòa bình thế giới và Quốc thái dân an; Lễ đón Bằng của UNESCO công nhận di sản thế giới. Ngày 24/1/2015, Chương trình xúc tiến giới thiệu điểm đến và khảo sát Quần thể danh thắng Tràng An; Hội nghị câu lạc bộ các khu di sản thế giới của Việt Nam; Giải golf  “The Vissai classic”...

 Quần thể danh thắng Tràng An thuộc khu vực phía nam Đồng bằng sông Hồng có diện tích khoảng 12 nghìn hecta, nằm trên địa bàn 20 xã, phường thuộc huyện Hoa Lư, huyện Gia Viễn và thành phố Ninh Bình. Trên địa bàn vùng Tràng An có Khu sinh thái Tràng An, Khu tâm linh núi chùa Bái đínhkhu di tích lịch sử-văn hóa Cố đô Hoa Lư; có khu đền Thái Vi, xưa kia là Hành cung của nhà Trần trong cuộc chiến tranh chống quân Nguyên - Mông vào thế kỷ X; có các thắng cảnh Tam Cốc, Bích Động nổi tiếng.

Các giá trị nổi bật toàn cầu của Quần thể danh thắng Tràng An được thế giới và UNESCO công nhận là: Giá trị thẩm mỹ (theo tiêu chí 7 của UNESCO về di sản thế giới); giá trị địa chất, địa mạo (tiêu chí 8); giá trị về văn hóa (tiêu chí 5).

1. Về giá trị thẩm mỹ:Tràng An chứa đựng các hiện tượng thiên nhiên siêu việt, làkhu vực có vẻ đẹp thiên nhiên khác thường và tầm quan trọng thẩm mỹ.

 Bốn phía Tràng An được bao quanh bởi các dòng sông: Phía Đông là sông Chanh, phía Bắc là sông Hoàng Long, phía Tây là sông Bến Đang, phía Nam là sông Hệ, tạo nên những cánh đồng trù phú. Có thể xem cả vùng này là một “tứ giác nước” độc đáo. Bên trong “tứ giác” này lại có sông Sào Khê, sông Ngô Đồng, sông Đền Vối uốn lượn bên những dãy núi non, trông xa tựa như những dải lụa.

Đây là một vùng núi non kỳ vĩ, thơ mộng được thiên nhiên kiến tạo từ khoảng 250 triệu năm về trước với hàng trăm ngọn núi. Dưới chân các dãy núi thuộc vùng lõi Tràng An có trên 30 hang động xuyên qua núi mà dòng nước lưu thông qua lòng hang từ bên này sang bên kia núi, nối kết các thung, gọi là hang Luồn hay xuyên thủy động dài hàng cây số. Tràng An quả là nơi “sông luồn qua núi, núi vây bóng mình”. Ngày nay du khách dễ dàng qua lại bằng thuyền nhỏ trong các thung nước và những xuyên thủy động mà thưởng ngoạn phong cảnh non nước thật ngoạn mục. Trong mỗi xuyên thủy động, những giọt nước tinh khiết từ lòng núi đá vẫn thánh thót rơi như triệu năm về trước. Những huyền bí của thiên nhiên hiện ra trước mắt du khách sau từng nhịp mái chèo khua.

2. Về giá trị địa chất, địa mạo: Tràng Anví dụ nổi bật đại diện cho những giai đoạn quan trọng của lịch sử trái đất, mangnhững đặc điểm địa chấn và địa hình lớn.

 Đây là khu vực mang những đặc điểm địa chất thể hiện rõ hơn bất kỳ một nơi nào khác về quá trình tiến hóa dài lâu cảnh quan karst trong môi trường nhiệt đới ẩm. Rất nhiều núi có dạng hình nón, hình chuông là những kiệt tác của tạo hóa. Cảnh quan các tháp đá karst Tràng An được UNESCO đánh giá cao, được xem là một trong những cảnh quan karst đẹp, ngoạn mục nhất thuộc loại này trên thế giới. Các dãy núi kết nối liền với nhau, quây lại tạo thành nhiều thung lũng (khoảng 50 thung) mà dân địa phương vẫn gọi là “thong”, “áng” có mặt nước lung linh soi bóng núi, mây trời.

Tràng An - “cảnh tiên giữa cõi trần” - đã, đang và sẽ còn cất giữ biết bao sự huyền bí của tạo hóa và lịch sử loài người. Địa hình, địa mạo của núi non, sông nước, thung lũng, hang động Tràng An rất đặc biệt, kỳ lạ.Các kết quả khảo cổ học cho biết: Địa bàn Tràng An thời cổ xưa đã biến đổi từ cảnh quan đất liền thành cảnh quan biển không chỉ một lần, ứng với các thời kỳ biển tiến, biển lui. Trên vách đá núi cao hơn mặt nước thung chừng dăm ba mét còn hằn những ngấn lõm sâu, đó là những ngấn sóng biển từ thời cổ đại, được ví như “khuông nhạc của đất trời”.

Trong số các hang động xuyên thủy ở Tràng An, có những hang động rất gây ấn tượng mà dân gian đặt tên như: Hang Địa Linh tĩnh mịch, huyền ảo; hang Tối uốn lượn quanh co, vô vàn nhũ đá; hang Sáng hàm chứa khát vọng “bĩ cực - thái lai”; rồi hang Nấu Rượu (theo truyền thuyết dân gian về việc nấu rượu thời nhà Đinh ở nơi này), hang Ba Giọt (vì trong hang nước nhỏ giọt thánh thót)…

Về các loài động, thực vật sinh sống ở vùng rừng nhiệt đới nguyên sinh này hiện rất đa dạng, phong phú mà tới nay chưa thể thống kê hết. Trong vô số loài chim, thú, bò sát, cùng các loài thủy tộc nơi này hiện đang còn sinh tồn những loài rất quý hiếm có tên trong sách đỏ Việt Nam và thế giới như: Chim bạch hạc, phượng hoàng đất, chim trĩ, sâm cầm, cá tràu, rùa vàng cổ sọc, rái cá, cầy đổi màu, vượn, mèo rừng... Đặc biệt, loài chim hạc chỉ về cư trú trên các đỉnh núi thuộc thung Nham, gần khu vực chùa Bích Động. Người xưa xem đó là loài chim vô cùng quý giá, là một biểu tượng phổ biến của sự may mắn, cao quý, linh thiêng.

Trong muôn loài thực vật sinh tồn ở Tràng An, có hàng chục loài có tên trong sách đỏ Việt Nam, rất nhiều loài có thể làm dược liệu, làm cây cảnh. Cực kỳ độc đáo, hi hữu là một rừng cây si. Nói đúng ra, đó là một cây si, vì người ta không thể tìm ra trong “rừng si” này một cây si mọc riêng biệt nào khác. “Cây si ngàn tuổi” này mọc bao phủ khắp khu vực thung Thắm rộng tới mấy hecta và tràn lên khắp các triền núi lân cận, với vô vàn thân, rễ của nó đều dính liền với nhau thành một cơ thể. Có thể nói: Đây là cây si có diện tích lan tỏa rộng lớn nhất Việt Nam (và cũng lớn nhất thế giới?)

3. Về giá trị văn hóa: Tràng An là ví dụ nổi bật về một kiểu định cư truyền thống của con người,  một phương pháp sử dụng đất đai truyền thống, đại diện cho một nền văn hoá.

Non nước, hang động Tràng An còn đang lưu giữ biết bao những bí ẩn của loài người sinh sống ở nơi đây từ thời tiền, sơ sử. Chẳng hạn như: cách thức mà người tiền sử di cư tới vùng này và sống thích nghi với môi trường ra sao trong các thời kỳ biển tiến, biển lui, với trường kỳ lịch sử hàng vạn năm về trước.

Trên một dãy núi giữa hai thung lũng thuộc “vùng lõi Tràng An”, bên mái đá  có ngôi đền bằng đá xanh rất đẹp, chạm khắc công phu, gọi là đền Trần. Đền này có từ thời nhà Đinh (thế kỷ X), là nơi thờ thánh Cao Sơn thời Hùng Vương là một trong hai người em của thánhTản Viên - một trong “tứ bất tử” của người Việt. Một công trìnhkiến trúc tâm linh nữa tọa lạc cách đền Trần không xa là phủ Khống. Ngôi phủ này tọa lạc tựa vào núi, hướng ra một thung nước trong xanh. Về tên gọi phủ Khống, cho tới nay có những suy đoán khác nhau. Tương truyền, đây là nơi thờ bảy vị quan, tướng cận thần của Đinh Tiên Hoàng đã cùng nhau tuẫn tiết sau khi an táng thi hài nhà vua. Gần cửa vào hang Địa Linh có ngôi phủ gọi là phủ Đột, nơi thờ hai vị tướng nhà Đinh, tước hiệu là Tả Thanh Trù và Hữu Thanh Trù có công lao phò ấu chúa Đinh Toàn.

Trong quá trình nạo vét, cải tạo sông suối, khơi thông các hang động ở Tràng An, vô số di vật, dấu tích của người tiền sử có niên đại từ 5.000 đến 30.000 năm đã phát lộ (như ở hang Trống, hang Bói, các di chỉ khảo cổ học hang Chợ, hang núi Thung Bình…). Di vật phát lộ ở Tràng An đa dạng, gồm: đồ gốm, vật dụng bằng đá, di cốt người, động vật, các loại tiền cổ. Nhiều di vật lạ đã được tìm thấy dưới lòng sông Sào Khê gần hang Luồn trong khu vực Cố đô Hoa Lư. Trên vách đá, vòm hang Luồn có những hình khắc bí ẩn. Qua giải mã, được biết đó là những hình mô phỏng tháp kính thiên, đài sen, ngọn lửa, cá phóng sinh… mà người xưa chạm khắc để trấn trạch, cầu siêu.

Biết bao sự kỳ thú, huyền bí đã và đang còn lưu giữ ở khu vực Quần thể danh thắng Tràng An, cần đến sự dày công khám phá, nghiên cứu cùng với quá trình tu bổ, tôn tạo Quần thể danh thắng này.

thiet ke ong nhua tai tphcm mua bán đàn guitar tai tphcm du an Can ho Scenic Valley phu my hung mua container văn phòng gia re thiet ke ong nhua tai tphcm mua bán đàn guitar tai tphcm du an Can ho Scenic Valley phu my hung mua container văn phòng gia re